Vorige maand ben ik samen met mijn vriendin op vakantie geweest in Ohrid, Macedonië. Prachtig land, leuke mensen, lekker eten, enzovoorts. Dat is de onzin waar je dan over moet praten en dat is allemaal vermakelijk, maar het doet er in feite helemaal niet toe. Tenminste, voor mij niet.

Vakantie is tegenwoordig een recht. Het is ons recht om als westerling, met je luie reet, ergens in juli/augustus, in een warm land neer te ploffen en dan een goede behandeling te eisen van de lokale bevolking. De toerisme-industrie is een hele oneerlijke, want je moet wel erg sterk in je schoenen staan om deze arrogante houding van de westerlingen te kunnen weerstaan. Ik heb veel respect voor de Macedoniërs die ons een topvakantie hebben bezorgd. Als ik één halve dag in Hotel Bellevue zou werken, dan zou ik allang drie arrogante toeristen het Ohrid-meer in geslagen hebben.

Macedonië is een opkomend toeristisch land en dat maakt het heel interessant voor analyse. Mensen zijn namelijk nog niet gewend aan toerisme; ze gedragen zich nog normaal. Er lopen nog oude opa’s rond die hetzelfde zouden willen doen met toeristen als ik en het mooie is, ze laten dat nog merken ook! Je zou, vanuit sociologisch perspectief, kunnen zeggen dat de ‘tourist gaze’ nog niet helemaal af is. Dat houdt in dat het nog geen perfect toeristisch oord is. Af en toe vallen de Macedoniërs nog uit hun rol als ‘gastheer’. Iets wat je in Ibiza of aan de Costa del Sol niet meer meemaakt. Daar is de lokale bevolking perfect gewend aan toeristen en word je, als je voorbij loopt, in vier verschillende talen aangesproken.

Ik doe er nu veel te lang over om tot mijn punt te komen, maar dat is mijn specialiteit. Er is hier een interessant proces gaande. De toeristische infrastructuur is grotendeels aanwezig in Ohrid. Je hebt er een boulevard, een mooi meer, maar toch is de evolutie naar toeristenstadje nog niet voltooid. De komende jaren zal Ohrid nog maar ‘in trek’ komen. Zo wordt het aantal wekelijkse vluchten naar Ohrid komende zomer flink opgevoerd. De grote vraag is, gaan de Macedoniërs hiervan profiteren? Of alleen de Nederlanders?

Nederlandse reisorganisaties als Arke kopen kamers in hotels op in de maanden juli en augustus en stoppen die vol met toeristen. Maar gebeurt dit tegen eerlijke prijzen? Krijgen de Macedoniërs hiervoor goede scholing terug? Ik weet het niet. En wat gebeurt er met het prijspeil in het land? Momenteel is het echt spotgoedkoop. Een etentje voor twee kan alleen met de nodige inspanning meer dan 20-25 euro kosten. Wij betaalden zelfs één keer slechts 11 euro. Dat is ongelofelijk laag. Dat gaat ongetwijfeld stijgen.

Een andere sector die mij zorgen baart, is de taxi-industrie. Taxi’s zijn enorm goedkoop in Ohrid, en blijkbaar is er in Ohrid nog niet één ondernemer op het idee gekomen om deals te gaan sluiten met hotels om alléén hun toeristen te gaan vervoeren. Alleen NovaTaxi, was nog een beetje slim. Het was bij ons hotel mogelijk een speciale kaart te krijgen, waardoor de ritten van NovaTaxi op de hotelrekening gezet konden worden. Erg slim, maar dit leidde tot enorm veel onbegrip bij de andere taxibedrijven. Als hier een slimme, eerlijke ondernemer op staat, dan is er niets aan de hand. Maar als hier iemand opstaat, die de gehele taxi-industrie naar zich toetrekt, dan staan er volgend jaar veel taxi-chauffeurs op straat.

Mijn verzoek, of noodkreet, aan organisaties als Arke is dan ook om op een duurzame manier toeristen naar Macedonië. Probeer volgend jaar geen 10 vliegtuigen per week vol te stoppen, maar stuur er liever 8 en investeer de rest in de lokale bevolking. Ik moet zeggen dat ik Arke nog niet gesproken heb en ik weet dus niets van de afspraken die zij daar gemaakt hebben. Maar wat ik wel weet, is dat ieder toeristisch oord een hoogtepunt kent, maar ook een dieptepunt. Mijn grote angst is dat organisaties als Arke, Ohrid nu naar een (economisch) hoogtepunt toe helpen, om de streek vervolgens in de steek te laten als er een dieptepunt komt. Dat mag absoluut niet gebeuren en vandaar deze post. Zelf zal ik de situatie in de gaten houden en jullie natuurlijk op de hoogte houden.